Diagnoza ADHD u dzieci i młodzieży
Diagnoza ADHD u dzieci
Kielce, Chęciny i online. Conners-3, wywiad kliniczny, pisemna opinia. Proces 3 wizyt.
Dla kogo ta diagnoza
Jeżeli wychowawca w szkole mówi o "trudnościach z uwagą", w domu widzicie ciągłą gonitwę i zapominanie, dziecko gubi rzeczy, nie pamięta zadań domowych albo przeciwnie, godzinami siedzi nad jedną grą, to mogą być sygnały ADHD. Nie muszą, ale warto sprawdzić.
NFZ w wielu miastach ma 12-18 miesięcy kolejki na diagnozę. Jeśli masz dziecko w klasie 0-5, te 18 miesięcy to nieraz cały kluczowy etap nauki początkowej. Prywatna diagnoza pozwala działać szybciej.
Diagnozuję ADHD u dzieci i młodzieży w wieku 6-18 lat. Używam Conners-3, standardu w polskich poradniach psychologiczno-pedagogicznych. Pisemna opinia z diagnozy może być dołączona do dokumentacji szkolnej, poradni psychologicznej, do orzeczenia o potrzebie kształcenia specjalnego lub do dokumentacji psychiatry, gdy ten rozważa wsparcie farmakologiczne.
Sygnały, które warto sprawdzić
Trudności z uwagą
Nie kończy zadań, gubi przybory, nie pamięta zadań domowych, "płynie myślami" w klasie.
Nadmierna ruchliwość
Nie usiedzi w ławce, kręci się, wstaje, biega po klasie, wierci.
Impulsywność
Mówi bez podniesienia ręki, wchodzi innym w słowo, podejmuje pochopne decyzje, działa bez zastanowienia.
Hiperskupienie paradoksalne
Godziny przy grze, książce albo hobby, ale niemożliwość skupienia 10 minut nad lekcjami. To też ADHD.
Trudności z regulacją emocji
Szybkie wybuchy złości lub płaczu, intensywne reakcje na drobiazgi, trudność z "ochłonięciem".
Trudności wykonawcze
Plan dnia, organizacja plecaka, samodzielne odrabianie lekcji to ogromna walka.
Pojedynczy objaw nie oznacza ADHD. Diagnoza pozwala odróżnić ADHD od lęku, depresji, trudności wynikających z sytuacji rodzinnej albo innych przyczyn.
Czym jest Conners-3
Conners-3 to kompleksowy zestaw skal klinicznych do diagnozy ADHD i współwystępujących zaburzeń u dzieci i młodzieży w wieku 6-18 lat. To standard używany w polskich poradniach psychologiczno-pedagogicznych i w szpitalach klinicznych.
Conners-3 składa się z trzech wersji: dla rodzica, dla nauczyciela i dla samego dziecka/nastolatka (w zależności od wieku). Każda wersja pyta o inne aspekty zachowania w innym środowisku. Triangulacja danych z trzech źródeł daje znacznie pełniejszy obraz niż pojedyncza obserwacja w gabinecie.
Test ma normy populacyjne, czyli wynik dziecka jest porównany z grupą rówieśniczą w tym samym wieku. Daje wskaźniki dla podtypów ADHD (z przewagą uwagowych, z przewagą hiperkinetycznych, mieszane), oraz dla zaburzeń współwystępujących (zaburzenia opozycyjno-buntownicze, zaburzenia zachowania, lęk, depresja).
Jak wygląda proces
Wywiad z rodzicem (50-90 min)
Spotkanie tylko z rodzicem lub rodzicami. Rozmawiamy o rozwoju dziecka od urodzenia, o tym jak wygląda dzień, jakie są mocne strony i co najbardziej martwi. Zbieram informacje o trudnościach w szkole i w domu, o relacjach z rówieśnikami, o emocjach. Rodzic dostaje wersję rodzicielską Conners-3 do wypełnienia w domu.
Spotkanie z dzieckiem plus testy (60 min)
Spotykam się z dzieckiem albo nastolatkiem. Robimy razem zadania diagnostyczne, rozmawiamy. Starsi nastolatkowie wypełniają wersję dla nastolatka. W tym samym czasie wersja Conners-3 dla nauczyciela trafia do wychowawcy (z Twoją zgodą).
Omówienie wyników plus pisemna opinia (50 min plus opinia 14 dni)
Trzecie spotkanie to omówienie wyników. Wyjaśniam co pokazują testy, czy diagnoza ADHD się potwierdziła, jaki podtyp, czy są zaburzenia współwystępujące. Razem ustalamy plan, co dalej (terapia, konsultacja psychiatry, dostosowania szkolne). Do 14 dni dostajesz pisemną opinię diagnostyczną, którą można przekazać szkole, poradni, psychiatrze.
Cennik
Ceny orientacyjne, mogą się różnić w zależności od złożoności przypadku. Płatność po pierwszej wizycie lub w transzach.
Najczęstsze pytania rodziców
Po czym poznać, że dziecko potrzebuje psychologa?
Najczęstsze sygnały: utrzymujące się trudności emocjonalne (lęk, smutek, agresja), gwałtowna zmiana zachowania, trudności w szkole bez wyraźnej przyczyny, problemy ze snem, wycofanie ze znajomych, sygnały od wychowawcy lub pediatry. Zasada: jeśli ten sam problem trwa ponad 6 tygodni i nie ma poprawy, warto skonsultować. Nawet jeśli okaże się, że nie jest to nic wymagającego terapii.
Od jakiego wieku można diagnozować ADHD?
Conners-3 stosuje się od 6 roku życia. U młodszych dzieci (3-5 lat) używa się innych narzędzi, a sama diagnoza jest trudniejsza, bo część objawów ADHD nakłada się z normalnym rozwojem przedszkolnym. U dzieci w wieku 6-9 lat diagnoza jest możliwa, ale czasami warto poczekać 6-12 miesięcy i obserwować, zwłaszcza jeśli dziecko właśnie weszło do szkoły. U starszych dzieci i nastolatków diagnoza jest najprostsza i najpewniejsza.
Ile kosztuje diagnoza ADHD w Kielcach?
Prywatna diagnoza ADHD u dziecka w Kielcach kosztuje zwykle 250-500 zł za pełen pakiet (wywiad, testy, pisemna opinia). U mnie pełen pakiet z Conners-3 to 450 zł. Diagnozy w bardziej rozbudowanych ośrodkach z psychiatrą i kompleksowym pakietem testów mogą kosztować 700-2800 zł w Polsce.
Czy opinia z prywatnej diagnozy jest "ważna" w szkole albo poradni?
Opinia psychologa po Conners-3 jest pełnoprawnym dokumentem diagnostycznym, który można dołączyć do dokumentacji szkolnej, do poradni psychologiczno-pedagogicznej, albo do psychiatry. Do orzeczenia o potrzebie kształcenia specjalnego i części dostosowań w egzaminach państwowych potrzebne jest osobne orzeczenie poradni psychologiczno-pedagogicznej, ale moja opinia bardzo upraszcza i przyspiesza ten proces (poradnia ma już większość danych).
Czy diagnoza oznacza leki?
Nie. Diagnoza to opis tego, jak działa układ uwagowy dziecka. Decyzja o leczeniu farmakologicznym należy do psychiatry i do rodzica, nie do mnie. W lekkich i umiarkowanych przypadkach często wystarczają dostosowania w szkole, psychoedukacja rodziców, czasami terapia. W cięższych psychiatra rozważa farmakoterapię. Diagnoza daje podstawę do każdej z tych ścieżek.
Czy diagnoza możliwa jest online?
U dzieci do 12 roku życia preferuję spotkanie stacjonarne w Chęcinach, bo obserwacja kliniczna na żywo daje dużo informacji. U nastolatków od 13 lat możliwa jest diagnoza online (Conners-3 wypełniany przez rodzica i nauczyciela online, spotkanie z nastolatkiem na wideo). Decydujemy razem na pierwszej rozmowie.
Umów diagnozę albo zadzwoń z pytaniem
Przed umówieniem zwykle wystarczy 10-15 minut telefonu, żeby zorientować się czy diagnoza ma teraz sens, czy lepiej zacząć od czegoś innego.